Gewond dier gevonden? Stappenplan + wie je belt | Stichting Animal Protect
Een gewond dier gevonden? Dit doe je, stap voor stap
Iris van Loon — Hoofdredacteur
3 min leestijd
Een aangereden kat, een hond langs de weg, een vogel die niet meer vliegt. De eerste tien minuten voelen chaotisch — met dit stappenplan weet je precies wat je doet en wie je belt.
Je fietst naar huis en ziet een kat in de berm liggen. Hij beweegt nog. Auto's razen voorbij. Wat nu?
Bijna iedereen die een dier in nood vindt, beschrijft achteraf hetzelfde gevoel: paniek, en de angst om iets fout te doen. Dat is precies waarom dit stappenplan bestaat. Print het desnoods uit — de kans dat je het ooit nodig hebt is groter dan je denkt.
Stap 1: zorg eerst voor je eigen veiligheid
Het klinkt tegenstrijdig, maar een tweede slachtoffer helpt niemand. Sta je langs een weg, zet dan je fiets of auto veilig weg en maak jezelf zichtbaar. Een gewond dier is bovendien bang en heeft pijn — ook de liefste hond kan dan bijten. Benader het dier rustig, van voren, en raak het in eerste instantie niet aan.
Stap 2: bel 144 (red een dier)
144 is het landelijke meldnummer voor dieren in nood, dag en nacht bereikbaar. De meldkamer schakelt de dierenambulance, de dierenpolitie of een wildopvang in — afhankelijk van de situatie. Geef zo precies mogelijk door:
Waar je bent (straat, hectometerpaaltje, herkenningspunt)
Om wat voor dier het gaat en wat je ziet (bloed, mank lopen, niet reageren)
Of het dier gevaar loopt of gevaar veroorzaakt (bijvoorbeeld op de rijbaan)
Kun je blijven wachten tot er hulp is? Doe dat als het veilig kan. Een melder ter plaatse scheelt de dierenambulance vaak kostbare zoektijd.
Stap 3: houd het dier warm en rustig — meer niet
Tot er hulp is, is dit het beste wat je kunt doen:
Leg een jas of deken over het dier heen (niet over de kop)
Houd omstanders en andere dieren op afstand
Geef geen eten of drinken — bij inwendig letsel of een narcose die later nodig is, kan dat gevaarlijk zijn
Verplaats het dier alleen als het acuut gevaar loopt, en ondersteun dan het hele lichaam
Wie betaalt de zorg voor een gevonden dier?
Dit is de vraag die veel vinders 's avonds nog bezighoudt. De hoofdregels in Nederland:
Huisdier met eigenaar: de eigenaar is verantwoordelijk voor de kosten. Via de chip vindt de dierenarts of dierenambulance de eigenaar meestal snel.
Zwerfdier of dier zonder eigenaar: de gemeente heeft een wettelijke opvangplicht (twee weken bewaartermijn) en heeft daarvoor contracten met opvangcentra.
De vinder: jij bent als vinder niet automatisch verantwoordelijk voor de kosten. Laat je dus nooit tegenhouden door de angst voor een rekening.
In de praktijk valt een deel van de acute zorg tussen wal en schip: spoedbehandelingen die niet kunnen wachten tot duidelijk is wie er betaalt. Precies voor dat gat bestaan stichtingen zoals de onze — structurele donateurs maken het mogelijk dat behandeling direct start, nog voordat de papieren rond zijn.
Veelgestelde vragen
Mag ik een gewond dier zelf naar de dierenarts brengen?
Ja, dat mag — elke dierenarts is verplicht eerste hulp te verlenen aan een dier in nood. Bel wel even vooruit, dan ligt er een tafel klaar. Vervoer het dier in een doos of mand met een handdoek, en ondersteun bij het optillen het hele lichaam.
Wat doe ik als het dier agressief reageert?
Afstand houden en 144 bellen. De dierenambulance heeft vangmiddelen en ervaring; een bijtwond helpt jou én het dier niet verder.
Het dier is helaas al overleden. Moet ik nog iets doen?
Ja, meld het toch via 144. Een overleden huisdier kan gechipt zijn — voor een eigenaar maakt het enorm uit om niet eeuwig in onzekerheid te blijven. Voor overleden dieren langs de openbare weg is de gemeente verantwoordelijk.
Ik kan niet blijven wachten. Is melden dan nog zinvol?
Altijd. Geef je telefoonnummer door aan de meldkamer, beschrijf de plek zo precies mogelijk en markeer die eventueel (een jas over een paaltje werkt al). Een goede melding zonder wachten is vele malen beter dan geen melding.
Over de redactie — Iris van Loon is hoofdredacteur bij Stichting Animal Protect en schrijft over dierenwelzijn, spoedhulp en eerlijk doneren. Elk artikel wordt vóór publicatie inhoudelijk gecontroleerd; kostenbedragen zijn indicatief.
